Niewielki most nad Rzymkowickim Rowem (po śląsku Rzymkowickĕ), który – w widocznym na poniższej fotografii miejscu – stanowi granicę administracyjną pomiędzy Chrzelicami i Dziedzicami, gminami Biała i Strzeleczki oraz powiatami prudnickim i krapkowickim. Most, o którym tu mowa, w lokalnym nazewnictwie do dziś określany jest mianem Czerwōnyj Most. Nazwa ta…
„Oupa czŏpa dziejś tyj był?” – to pierwszy wers znanej chyba każdemu dziecku, które wychowało się w śląskiej rodzinie, „dziadkowej” sentencji. Za jej pomocą chciałbym pokazać, że od każdej – w tym przypadku gramatycznej reguły – są jakieś wyjątki. Na początek przytoczę całą treść sentencji: Oupa czŏpa dziejś tyj był?Na…
Z Rzymkowic, o których pisałem kilka dni temu (link do wpisu) przenosimy się do Przechodu. Jest to miejscowość, co do której nie mam pewności, czy występuje w niej dwugłoska „eu” – według F. Pluty, który badał dialekt głogówecki, Przechód leży już poza tym obszarem. Zdanie to podzielają również mieszkańcy położonych…
Rzymkowice – miejscowość położona w północno-wschodniej części powiatu nyskiego, w gminie Korfantów. Do 1945 r. wchodziła w granice niemieckiego Kreis Neustadt (po zakończeniu II wojny światowej – powiat prudnicki), a obecnie leży w granicach powiatu nyskiego. Analizując śląską pisownię nazwy tej wioski, widać wyraźną granicę pokoleniową, jeśli chodzi o wymowę.…
Okazuje się, że o śląskiej pisowni można co nieco napisać również w kontekście nazwisk – zarówno ich wymowy, jak i pisowni. Dziś poruszę drugą z tych kwestii. Jako, że od kilkunastu lat zajmuję się poszukiwaniami genealogicznymi, to przez te wszystkie lata przejrzałem już tysiące (a może i dziesiątki tysięcy) stron…
Piekarnia w Ścigowie funkcjonowała dawniej na ul. Wiejskiej 13. W latach 30. XX wieku w miejscowości tej zamieszkała rodzina Patermann: pochodzący z Racławic Śląskich Alfred (*1898) ze swoją żoną Rosalią z domu Mrachatz (*ok. 1893) i dziećmi. Rodzina ta kupiła dom i piekarnię po byłym właścicielu w zabudowaniach na ul.…
Bo w Racławiczkach stoi „keło za stodełył”, a nie „koło za stodołōł”. W piekarniku piecze się „kełeucz”, a nie „kołoucz”. A deszcz z nieba wczoraj „padeł”, a nie „padoł”. Mowa tu o charakterystycznej wymowie pochylonego „a” w formie dwugłoski „eu” („eł”), które spotykane jest w kilku miejscowościach północnej części powiatu…
Tydzień temu podjąłem się próby przedstawienia pisowni miejscowości parafii Racławiczki po śląsku. Dziś czas na kolejną parafię, w której mieszkańcy posługują się dwugłoską „eu” – a jest to parafia Łącznik. Tak samo jak wcześniej, każda z miejscowości została napisana w czterech wariantach: w mianowniku, w formie odpowiadającej na pytanie „Gdzie…